Izvještaj o medijima koji izveštavaju u Sandžaku: Trajna napetost između javnog interesa i mehanizama pritisaka

Slika medija u Sandžaku pokazuje trajnu napetost između javnog interesa i mehanizama pritisaka, koji su iz otvorenih napada prešli u suptilnije, ali podjednako snažne – ekonomske i pravne poluge moći. Sigurnost novinara ocenjena je „srednjom“ (prosjek 3/5), ali se u iskazima dosljedno ponavljaju prijetnje, targetiranja i onlajn uznemiravanja, kao i povremeni incidenti na terenu, pokazuje Izvještaj o medijima koji izveštavaju u Sandžaku, nastao u okviru projekta “Sistem prevencije nasilja i zaštite novinara” Asocijacije nezavisnih elektronskih medija (ANEM) s partnerima Centrom za razvoj lokalnih medija (CRLM) iz Požarevca i Insajder TV.

Iskustva sa institucijama su neujednačena: pojedine reakcije policije jesu brze, ali epilog često izostaje ili se svodi na rješenja van krivičnog postupka, dok dugotrajni procesi i apelacije stvaraju osjećaj neefikasne zaštite. Istovremeno, pristup informacijama opisan je kao spor, formalan i često obesmišljen krajnjim rokovima, zbog čega se redakcije oslanjaju na mrežu izvora.

Politički pritisci najvidljiviji su kada utiču na ekonomiju medija: povlačenje oglašivača, nepredvidivi ishodi konkursnog sufinansiranja i „najave“ inspekcija prije zvaničnih odluka.

Tužbe – uključujući i one koje sagovornici prepoznaju kao SLAPP – funkcionišu kao instrument iscrpljivanja: i kada se završe u korist redakcije, vrijeme i troškovi djeluju obeshrabrujuće. Istovremeno, lokalne redakcije održavaju profesionalne standarde kroz „nepisana pravila“ rada na terenu, kaskadno obavještavanje nakon incidenata i oprez u objavljivanju sadržaja koji može podići rizik.

“Ne znam da postoji slučaj da je ovdje tužilaštvo protiv nekoga pokrenulo postupak, a sud donio pravosnažnu presudu zbog napada na novinare. Takav slučaj u Novom Pazaru ne postoji. Dok s druge strane imamo znatno visok procenat napada na novinare. Sama ta statistika pokazuje realnu sliku
bezbijednosti i uopšte koliko je teško izvještavati iz ove sredine i baviti se novinarstvom”, smatra Medin Halilović.

Saradnja sa strukovnim organizacijama pretežno je operativna i ad hoc. Medijsko okruženje karakterišu koncentracija javnih sredstava u pojedinim kućama, parcijalna transparentnost projektnih tokova i „operativna solidarnost“ među redakcijama u situacijama koje ne traže kompromis u uređivačkoj politici.

Ovaj izvještaj, čiji su autori Jana Jacić i Marko Tadić iz Centra za razvoj lokalnih medija (CRLM), nastao je na osnovu intervjua sa novinarima i novinarkama iz Novog Pazara i Prijepolja: Enesom Radetincem (portal A1), Ishakom Slezovićem (Radio Sto Plus), Medinom Halilovićem (SNews), Milevom Malešić (TV Forum) i Mirelom Fazlić (foruminfo.rs).

Cijeli izveštaj o stanju medija koji izvještavaju u Sandžaku dostupan je na portalu bezbedninovinari.rs:
https://bezbedninovinari.rs/article/1230/izvestaj-o-medijima-koji-izvestavaju-u-sandzaku

Izvor: ANEM